5 món cháo thuốc giúp giải nhiệt, hỗ trợ tiêu hóa ngày hè

Trong mùa hè nắng nóng, chế độ ăn uống hợp lý là rất quan trọng để duy trì sức khỏe. Bác sĩ Nguyễn Thị Trà tại Khoa Y học cổ truyền, Trường Đại học Y Hà Nội cho biết, cháo thuốc là lựa chọn lý tưởng giúp thanh đạm, dễ tiêu hóa và bổ sung nước cho cơ thể. Không chỉ ngon miệng, các món cháo này còn kết hợp với các vị thuốc giúp kiện tỳ, thanh nhiệt, sinh tân, rất phù hợp với thời tiết oi ả của mùa hè.

• 1. Cháo đậu xanh – lá sen
• 2. Cháo ý dĩ – bí đỏ
• 3. Cháo củ sen – hạt sen
• 4. Cháo tía tô – gừng – thịt bằm
• 5. Cháo rau má – thịt nạc
• 6. Lưu ý khi dùng cháo thuốc mùa hè

Dưới đây là một số món cháo thuốc giúp dễ tiêu, giảm chán ăn ngày hè:

1. Cháo đậu xanh – lá sen

Đậu xanh có tính mát, giúp thanh nhiệt, giải độc. Khi kết hợp với lá sen sẽ hỗ trợ giải nhiệt, giảm cảm giác oi bức trong ngày hè, đồng thời giúp cải thiện đầy bụng, chán ăn. Món cháo này phù hợp với người mệt mỏi, nóng trong, ăn uống kém, miệng đắng hoặc táo bón nhẹ vào mùa nóng.

Cách làm: Gạo tẻ 50 g, đậu xanh đã cà vỏ 30 g, lá sen tươi 1/2 lá nhỏ hoặc 5 – 7 g lá sen khô rửa sạch. Nấu cháo nhừ với đậu xanh. Khi cháo gần chín, cho lá sen vào, đun thêm một lúc rồi vớt bỏ xác lá; có thể ăn ấm hoặc để nguội vừa phải.

2. Cháo ý dĩ – bí đỏ

Ý dĩ (hạt bo bo) có tác dụng kiện tỳ, lợi thấp, hỗ trợ tiêu hóa. Bí đỏ là thực phẩm bổ dưỡng nhưng vẫn dễ tiêu, thích hợp cho người tỳ vị kém, ăn uống kém, cơ thể uể oải. Món cháo này phù hợp với người hay đầy bụng, mệt mỏi do thời tiết oi nóng hoặc ăn uống thất thường.

Cách làm: Gạo tẻ 50 g, ý dĩ 30 g, bí đỏ 100 g. Ý dĩ ngâm mềm trước khi nấu; hầm nhừ cùng gạo và bí đỏ đến khi cháo sánh mịn; có thể thêm ít thịt nạc bằm để tăng dinh dưỡng.

3. Cháo củ sen – hạt sen

Theo Y học cổ truyền, củ sen là dược liệu có tác dụng thanh nhiệt, sinh tân dịch; hạt sen có tác dụng kiện tỳ, dưỡng tâm, hỗ trợ ngủ ngon. Món cháo này thích hợp với người vừa chán ăn vừa mất ngủ, cơ thể bứt rứt do nóng trong.

Cách làm: Gạo tẻ 50 g, củ sen tươi 100 g, hạt sen 20 – 30 g. Củ sen gọt vỏ, thái lát mỏng; hạt sen bỏ tâm nếu sợ đắng; nấu nhừ cùng gạo đến khi mềm.

4. Cháo tía tô – gừng – thịt bằm

Tía tô và gừng giúp kích thích tiêu hóa, giải cảm nhẹ, làm ấm tỳ vị. Món cháo này phù hợp với người tỳ vị kém, chán ăn do dùng nhiều đồ lạnh, uống nước đá hoặc bị đầy bụng khi thời tiết thay đổi.

Cách làm: Gạo tẻ 50 g, thịt nạc bằm 50 g, lá tía tô một nắm nhỏ, gừng tươi vài lát. Nấu cháo với thịt bằm, khi gần chín cho gừng và tía tô thái nhỏ vào rồi tắt bếp. Lưu ý, món này phù hợp với người lạnh bụng, không thích hợp nếu đang bị nhiệt miệng, nóng trong rõ rệt.

5. Cháo rau má – thịt nạc

Rau má có tính mát, giúp thanh nhiệt, giải độc, hỗ trợ làm dịu cảm giác nóng bức, khô miệng trong mùa hè. Kết hợp rau má với cháo thịt nạc giúp món ăn vừa thanh nhẹ vừa bổ dưỡng, phù hợp với người ăn kém do nóng trong.

Cách làm: Gạo tẻ 50 g, thịt nạc 50 g, rau má tươi một nắm nhỏ. Nấu cháo với thịt nạc trước, rau má thái nhỏ cho vào sau cùng để giữ màu và mùi vị.

6. Lưu ý khi dùng cháo thuốc mùa hè

Bác sĩ nội trú Nguyễn Thị Trà khuyến cáo, các món cháo thuốc chỉ có tác dụng hỗ trợ, không thay thế điều trị bệnh. Khi chế biến nên ưu tiên vị thanh nhẹ, hạn chế quá nhiều dầu mỡ hoặc gia vị cay nóng. Đồng thời, người có bệnh mạn tính như đái tháo đường, suy thận, gout hoặc rối loạn tiêu hóa kéo dài nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi dùng thường xuyên các món ăn bài thuốc.

Ngoài chế độ ăn, để giảm chán ăn ngày nắng nóng cần:

• Uống đủ nước.
• Ăn đúng bữa.
• Hạn chế bia rượu, nước ngọt.
• Tránh thức khuya.
• Duy trì vận động nhẹ nhàng giúp tăng nhu động tiêu hóa...

Dinh dưỡng hợp lý là “chìa khóa” giúp cơ thể thích nghi tốt hơn trong những ngày hè oi bức. Thay vì các món ăn nhiều dầu mỡ, khó tiêu, một bát cháo thuốc thanh nhẹ, dễ tiêu hóa sẽ giúp cơ thể dễ chịu hơn và hỗ trợ hệ tiêu hóa hoạt động hiệu quả.

Mai Phương