Dược thiện từ trứng gà cho người bệnh đái tháo đường

Theo dinh dưỡng học hiện đại, trứng gà cung cấp nguồn protein chất lượng cao, cùng nhiều vitamin và khoáng chất thiết yếu như vitamin A, D, B12, sắt, kẽm. Đáng chú ý, trứng có chỉ số đường huyết thấp nên không làm tăng đường huyết nhanh sau ăn.

Tuy vậy, lòng đỏ trứng chứa cholesterol. Nếu sử dụng quá nhiều, đặc biệt ở người bệnh đái tháo đường kèm rối loạn lipid máu, có thể làm tăng nguy cơ tim mạch. Vì vậy, trứng gà cần được sử dụng với lượng hợp lý, phù hợp với từng thể trạng và tình trạng bệnh lý đi kèm.

• 1. Ăn trứng gà thế nào để không ảnh hưởng đường huyết?
• 2. Một số món ăn từ trứng phù hợp cho người bệnh đái tháo đường
• 2.1. Trứng gà hấp lá ngải cứu
• 2.2. Canh trứng gà nấu mướp
• 3. Những trường hợp cần thận trọng

Theo ThS.BS. Nguyễn Quang Dương, Khoa Ngoại, Bệnh viện Tuệ Tĩnh, trứng gà (kê đản) có vị ngọt, tính bình, quy vào kinh Tỳ, Vị, Tâm; có tác dụng bổ huyết, dưỡng âm, nhuận táo, an thần. Người bệnh đái tháo đường thuộc phạm vi chứng "tiêu khát", thường do âm hư, tân dịch hao tổn, nội nhiệt sinh ra. Biểu hiện thường gặp là khát nhiều, khô miệng, mệt mỏi, sút cân.

Với nhóm người bệnh này, trứng gà – đặc biệt là lòng đỏ – có thể hỗ trợ bổ âm, dưỡng huyết, sinh tân dịch, giảm khô khát, đồng thời góp phần cải thiện tình trạng suy nhược cơ thể. Về mặt dinh dưỡng, lòng trắng trứng là nguồn protein chất lượng cao, ít chất béo, có thể phù hợp trong khẩu phần ăn giúp kiểm soát cân nặng nếu được sử dụng hợp lý.

Do đó, nếu dùng đúng cách, trứng gà vẫn là thực phẩm phù hợp với người bệnh đái tháo đường, nhất là ở thể âm hư theo Đông y.

1. Ăn trứng gà thế nào để không ảnh hưởng đường huyết?

Theo ThS.BS. Nguyễn Quang Dương, người bệnh đái tháo đường có thể ăn trứng nhưng cần lưu ý một số nguyên tắc sau:

- Kiểm soát số lượng: Có thể ăn khoảng 3–5 quả/tuần; nếu có rối loạn mỡ máu chỉ nên dùng 2–3 lòng đỏ/tuần.

- Ưu tiên cách chế biến lành mạnh: Nên chọn trứng luộc, hấp; hạn chế chiên, rán nhiều dầu mỡ.

- Kết hợp thực phẩm hợp lý: Nên ăn cùng rau xanh, ngũ cốc nguyên hạt để hỗ trợ ổn định đường huyết; cần hạn chế thực phẩm giàu chất béo bão hòa và các món có chỉ số đường huyết cao.

- Chú ý thời điểm ăn: Phù hợp vào bữa sáng hoặc bữa phụ; không nên ăn quá nhiều vào buổi tối để tránh đầy bụng, khó tiêu.

2. Một số món ăn từ trứng phù hợp cho người bệnh đái tháo đường

ThS.BS. Nguyễn Quang Dương gợi ý một số món ăn đơn giản, phù hợp với người bệnh đái tháo đường:

2.1. Trứng gà hấp lá ngải cứu

Nguyên liệu: 1–2 quả trứng gà; 1 nắm lá ngải cứu tươi (khoảng 30–50g); gia vị vừa đủ.

Cách làm: Ngải cứu rửa sạch, thái nhỏ, có thể chần qua nước sôi để giảm vị đắng. Đập trứng vào bát, đánh tan, cho ngải cứu vào trộn đều, thêm một chút nước ấm và gia vị. Hấp cách thủy khoảng 10–15 phút đến khi trứng chín mềm.

Công dụng: Bổ huyết, điều hòa khí huyết, giảm mệt mỏi.

2.2. Canh trứng gà nấu mướp

Nguyên liệu: 1 quả trứng gà; 1 quả mướp hương (khoảng 200–300g); hành lá, gia vị.

Cách làm: Mướp gọt vỏ, rửa sạch, cắt lát. Đun sôi khoảng 400–500ml nước, cho mướp vào nấu 2–3 phút cho mềm. Đập trứng ra bát, đánh nhẹ rồi đổ từ từ vào nồi, khuấy nhẹ để tạo vân trứng. Nêm gia vị vừa ăn, thêm hành lá rồi tắt bếp.

Công dụng: Thanh nhiệt, nhuận táo, sinh tân.

3. Những trường hợp cần thận trọng

Người bệnh đái tháo đường nên hạn chế hoặc tham khảo ý kiến bác sĩ khi sử dụng trứng nếu đồng thời mắc các bệnh lý như rối loạn lipid máu, bệnh tim mạch, thừa cân – béo phì, bệnh gan hoặc thận mạn tính. Ngoài ra, không nên ăn trứng sống hoặc chưa chín kỹ để tránh nguy cơ nhiễm khuẩn.

Trứng gà là thực phẩm tốt, có tác dụng dưỡng âm, bổ huyết, phù hợp với người bệnh tiêu khát thể âm hư theo Đông y. Tuy nhiên, nếu ăn quá nhiều, đặc biệt là lòng đỏ, có thể không có lợi cho người đã có rối loạn chuyển hóa.

Người bệnh nên sử dụng trứng với lượng vừa phải, kết hợp chế độ ăn cân đối, tăng cường rau xanh, vận động hợp lý và theo dõi đường huyết thường xuyên. Không nên coi trứng hay bất kỳ thực phẩm nào là "thuốc" thay thế điều trị.

Mai Hương