6 sự thật về những giờ phút cuối đời

Thứ sáu - 03/04/2026 04:59
Dưới góc nhìn của các "death doula" (người đồng hành cuối đời) tại Mỹ, cái chết là một hành trình tâm lý đặc biệt mà nếu thấu hiểu, chúng ta có thể đối diện một cách nhẹ lòng hơn.

"Death Doula" là một nghề đang dần phổ biến. Họ là chuyên gia cung cấp sự hỗ trợ về mặt tâm lý, tinh thần và các nhu cầu thực tiễn cho những người sắp qua đời cũng như gia đình của họ.

Nếu các bà đỡ giúp một sinh linh chào đời bình an thì "Death Doula" là những người xoa dịu nỗi đau tinh thần, giúp một người khép lại hành trình nhân sinh một cách trọn vẹn, thanh thản và giữ được nhân phẩm đến giây phút cuối cùng.

Từ kinh nghiệm tiếp xúc với khách hàng và gia đình họ, những "death doula" chia sẻ 6 điều cần biết trong giai đoạn này.

Cái chết có thể diễn ra thanh thản

Cái chết là một trải nghiệm tự nhiên mà cơ thể con người đã được lập trình để thực hiện.

Diane Button, giảng viên Đại học Vermont (Mỹ), chuyên gia trong lĩnh vực chăm sóc giảm nhẹ và "death doula", cho rằng cơ thể con người vốn có bản năng tự nhiên, biết cách bắt đầu sự sống và cũng có cơ chế riêng để khép lại hành trình đó. Với nhiều người mắc bệnh nan y, cái chết đôi khi là sự giải thoát khỏi một cơ thể đau đớn.

Bà nhận thấy khi đối diện với những giây phút cuối cùng của cuộc đời, hiếm ai nuối tiếc về những chuyến du lịch chưa thực hiện hay những khoản tiền chưa kiếm được. Tiếc nuối lớn nhất thường là những tâm tư chưa kịp thổ lộ với người thân. "Nếu một người hài lòng với cuộc đời, giây phút lìa trần sẽ nhẹ nhàng hơn", Diane Button nói.

 
Ảnh minh họa:Thu Hằng

Ảnh minh họa:Thu Hằng

Sự hỗ trợ của y tế giúp giảm nhẹ đau đớn

Bà Button nhận thấy nhiều người vẫn ám ảnh bởi sự ra đi đau đớn của thân nhân từ hàng chục năm trước. Ở giai đoạn các cơ quan dần ngừng hoạt động và ảnh hưởng đến chức năng não, người bệnh thường rơi vào trạng thái 'kích động giai đoạn cuối' với các biểu hiện như cào cấu quần áo hay ga trải giường.

Sử dụng thuốc hỗ trợ giúp hành trình cuối cùng trở nên nhẹ nhàng hơn cho cả người bệnh và thân nhân.

Theo Jill Schock, người sáng lập tổ chức Death Doula LA, việc can thiệp y tế đúng lúc sẽ giúp giúp người bệnh thư giãn, tìm lại sự thoải mái và duy trì trạng thái ổn định khi ra đi.

Người bệnh ngừng ăn uống cũng là hoàn toàn bình thường vì cơ thể không còn cần năng lượng. Ép ăn trong giai đoạn này đôi khi gây thêm áp lực không cần thiết cho người bệnh.

Hiện tượng "hồi quang phản chiếu"

Nhiều bệnh nhân có một đợt bùng phát năng lượng và minh mẫn đột ngột vài ngày trước khi mất. Họ có thể tỉnh táo, đòi ăn hoặc trò chuyện như lúc chưa phát bệnh.

Người thân thường hiểu nhầm đây là dấu hiệu hồi phục. Nhưng đó là sự chuẩn bị cuối cùng của cơ thể, trở thành "cơ hội vàng" để gia đình kết nối và tạo nên những kỷ niệm cuối cùng.

Khả năng nhìn thấy người thân đã khuất

Nhiều chuyên gia ghi nhận hiện tượng bệnh nhân nhìn thấy hoặc gọi tên những người thân đã mất từ lâu.

Dù được coi là ảo giác y học hay niềm tin tâm linh, các chuyên gia khuyên người nhà nên lắng nghe và tôn trọng trải nghiệm này thay vì phủ nhận, bởi nó mang lại cảm giác được chào đón cho người sắp đi xa.

Thính giác là giác quan cuối cùng dừng hoạt động

Khoảng 48 giờ trước khi mất, người bệnh thường rơi vào trạng thái bất tỉnh, hơi thở có thể khò khè do không còn sức làm sạch cổ họng. Tuy nhiên, thính giác vẫn tồn tại đến giây phút cuối cùng.

Bà Button từng chứng kiến một người bất tỉnh sắp chết mỉm cười khi nghe thấy tiếng của người thân. "Việc cho họ biết bạn đang ở bên cạnh và để họ được ra đi thanh thản là điều vô cùng quan trọng", chuyên gia nói.

Đối diện sớm với cái chết giúp cuộc sống ý nghĩa hơn

Nghĩ về cái chết khi đang sống không phải là điềm gở, mà là cách để giảm bớt nỗi sợ hãi.

Bà Button nhận thấy phần lớn mọi người đều trăn trở đã yêu thương trọn vẹn chưa, đã để lại dấu ấn gì cho đời và cuộc sống của mình có ý nghĩa không. Chuyên gia khuyến khích mỗi người hãy thử hình dung về bản thân trong những giây phút cuối đời để hiểu thấu điều gì thực sự quan trọng với mình ngay từ bây giờ.

"Hãy nhớ rằng bạn vẫn đang sống và luôn có cơ hội tạo nên những khoảnh khắc giá trị mỗi ngày, cho đến tận hơi thở cuối cùng", bà nói.

Nhật Minh (Theo Washington Post)

Nguồn tin: vnexpress.net

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây